శిల్పి 7

            తన మనస్సుకు విశ్రాంతి కావాలి. ఊరి బయటకు బయలు దేరినాడు, శ్రీ నాథుడు. పచ్చని పొలాలు, పక్కనే చెరువు, ఎత్తైన కొండ.  చదువు ఎగ గొట్టి అక్కడ కూర్చున్న రోజులు గుర్తుకు వస్తున్నాయి. రామాచార్యులుకు మాట ఇవ్వడముతోనే తన బ్రతుకొక కొత్త మలుపు తిరిగినది. గురువుగారి ప్రేమ, ఋజు మార్గము మరియు సత్య సంధత తనను ఎక్కువగా ఆకర్షించినవి.  ఆ సూత్రాల మీదనే తను బ్రదుకాలని అనుకున్నాడు. అదే మరొక మలుపును తిప్పినది. తను తిరిగి ఇక్కడున్నాడు.

            ఆ కొండను ఎక్కి చల్లని గాలులను ఆస్వాదించినాడు. తిరిగి నెమ్మదిగా క్రిందికి దిగినాడు. చెఱువు గట్టున రాతి గుట్ట దగ్గిఱకు చేరినాడు. తను సగము చెక్కిన చాలా బొమ్మలు అక్కడ చాలా ఉన్నాయి. తను నాటకాలకు వెళ్ళడము, అక్కడ రూపాలను గుర్తు పెట్టుకొనడము, సుద్దతో ఱాతి పలకల మీద గీయుట, కొన్ని అలాగె వదలి వేయుట, కొన్ని పూర్తి చేయుట..............

                     అక్కడ ఎక్కువ సేపు కూర్చున్నాడు. సూర్యుడు నెమ్మదిగా క్రిందికి దిగుతున్నాడు. ఆకాశము అమ్మ వారిలా ఎఱుపు చీర ధరించినట్లున్నది.  దూరాన చెరువు గట్టుకు ఎవరో వస్తున్నారు. భూము మీద బట్టలతో, మరో ఇద్దరు వస్తున్నారు.

             "శ్రీ నాథా! ఎప్పుడు వచ్చావయ్యా?"

             "ఉదయాన్నే వచ్చాను గురు దేవా!"

             "ఏమిటయ్యా, నీ ముఖము వాడి యున్నది. కళ్ళు లోతుకు పోయి యున్నవి. రాజరికపు మాత్రలు నీ మీద దెబ్బ తీయ లేదు కదా!"

             "మీరూహించ గలరు గురు దేవా! ప్రశాంతమైన పల్లెటూరు జీవనాన్ని వదలి, నగరులో మనగలనా అని ఆ నాడు సందేహించాను. మీ ఆశీర్వాద బలము తోనే ఆ నాడుండ గలిగినాను. వృత్తిలో సంతృప్తిని పొందినాను. వ్యవస్థలో అధికారము మారగనే, మనిషిగా నున్న నేను మర మనిషిగా మార లేక పోయినాను. ఎదురీద గల సత్తువ నాకు లేదు.  అందుకే మరో మార్గము వెదుకుకుంటూ ఇలా మరలి వచ్చినాను. నేను తప్పు చేసానాంటారా?"

"నీ మీద నాకు నమ్మకముందయ్యా. రాజ ధాని నుండి వచ్చే వార్తలను వింటుంటే ఈ రోజు కాక పోయినా, రేపు అయినా ఇలా వచ్చేస్తావని  నేను అనుకుంటున్నాను. కానీ, బ్రదుకు దెరువు చూచుకోవాలి కదా! రోజులు బాగు లేవయ్యా."

              "ఫర్వాలేదు గురు దేవా! నాలో కొండంత ఆత్మ స్థైర్యమున్నది. కానీ, ఇక్కడ మనుషులే నాకు అర్థము కావటము లేదు. నేనేదో పెద్ద పొరపాటు చేశానని అనుకుంటున్నారు. హేళనలు వినిపిస్తున్నవి. నాకు ఎక్కడ కైనా కొంత కాలము వెళ్ళి పోవాలని ఉన్నది."

             "వ్యక్తిత్వానికి గౌరవమిచ్చే రోజులు కావివి. హోదాలను చూచి గౌరవిస్తారు.  అన్ని విధాలా నీ నిర్ణయము మంచిదేనయ్యా. పెద్దల అనుమతిని తీసుకొని లోకాన్ని చూచి రా."

             "లేదు గురు దేవా! నాకు ఇంక ఎవరి అనుమతీ అఖ్ఖర లేదు. మీ ఆశీస్సులు చాలు.", అంటూ ఆయన పాదాలకు నమస్కరించాడు. తల్లి దండ్రుల అనుమతి తీసుకొనమని ఎంత చెప్పినా విన లేదు. అక్కడ నుండే లోకము లోకి బయలు దేరినాడు.

దేవులపల్లి

                                                        

            ఒకనాడు:-

                             పాల సముద్రాన్ని సురలు, అసురులు మథియించు వేళ

                             వెలువడిన బడబాగ్నిని ఈశ్వరుడు నిగ్రహింప

                             వెలికి వచ్చె ఏ నాడో, ఏ మహ  సంగ్రామపు

                             ఫలితముగా లోన మునిగి యుండు దివ్య సంపదలు.

                             మహా యజ్ఞమది నిజముగ సంకుల సాగరమునుండి

                             అచ్చరలు, అమృతము, అమరత్వము అవతరించె

                             ఆనందపు తెమ్మెరలు ఎల్లెడలా తొంగి చూచె.

                             కలక తేరినట్టి మహా సముద్రంపు లోతునుండి.

              ఈనాడు:-

                              కలతలలో కలగినపుడు కరగుతుంది మనసు

                              అంతరంగ మథనమ్మె అమృతాన్ని ఇస్తుంది

                              మనలో మన ఎదలో నొక మాథుర్యము నొలకించి

                              మన మాతృక మన నేస్తము మన ప్రకృతి నొక కృతిగా

                             అందిం చి తెలుగు వారికొక మాలిక నిచ్చాడు,

                             ఊర్వశిలో ప్రణయము, ప్రేయసికై విరహము,

                             కృష్ణ పక్ష నిశీధిలో, నిలిచిన నైరాశ్యమును,

                            పంపినారు పల్లకిలో మన కొఱకై శాస్త్రి గారు.

                                  ఉత్తరంపు గవని నుండి వెలికి ఉరుకు హేమంతపు

                             ఛాయలలో శర్మిష్ఠను, చేరునట్టి యయాతిని,

                             కార్తిక రాత్రులలోన కృష్ణుడి కొఱకై వెదికే

                             గోపికలను గానమాల చేసి ఇలకు పంపినారు.

                             ప్రకృతిలో మాధుర్యము పదపదమున చిలికించి,

                             ప్రకృతిని మురిపింప, ప్రతి హృదయము స్పందింప,

                              కవితామృత ధారలలో, క్రొత్త లోకమందించె,

                             మహా కవీ! మీకు నేడు ఏ సత్కృతి సరిపోవు?

(కళా ప్రపూర్ణ శ్రీ దేవులపల్లి వెంకట కృష్ణ శాస్ర్తి గారు కేంద్ర సాహిత్య

        అకాడమి ఆవార్డు పొందిన సందర్భముగా  తెలుగు సాంస్కృతిక సమితి, ఐ. ఐ. టి., మద్రాసు,

        30-1-79 న ఏర్పాటు చేసిన అభివందన సభలో సమర్పించ బడినది.)

శిల్పి 6

               విషయము తెలిసిన విశ్వ కర్మ గారు విస్తు పోయినారు. రాజులు మారినపుడు ఉద్యోగులు మార వలసిందేనన్నాడు. ప్రజల బాధ్యత రాజుదవుతుంది, కానీ, ఉద్యోగిది ఎలా అవుతుందని అన్నాడు.

               శ్రీ నాథుడు తన బాధను చెప్పుకున్నాడు. తన శాఖకు చెందిన సొమ్మును సరి అయిన పద్దు లేకుండా ఖర్చు పెట్టుట సహించ లేకపోయినానని అన్నాడు.  అది భరించ గలిగినా, తనకు వ్యతిరేకముగా జరిగే కుట్రలను వ్వరించినాడు.

               విశ్వకర్మకు అనిపించినది ఒకటే. ప్రభూత్వోద్యోగ హోదాను సులభముగా వదులుకొని  వచ్చినాడు. అభిమానము, అవమానము అనేవి మనము తగిలించుకున్న తొడుగులు మాత్రమే.

             ఇక ఎదురయిన ప్రతి వ్యక్తీ శ్రీనాథుడిని వెఱ్ఱి వాడిగా జమ కట్టేస్తున్నాడు.

             శ్రీ నాథుడు ఇంకా తన భవిష్యత్తును నిర్ణయించుకొన లేదు. తనకు ఎదురయిన ప్రతి వ్యక్తీ ఒక సమస్యగా కనిపిస్తున్నాడు.రాజు గారికి వ్యతిరేకముగా తను ఎక్కువగా మాట్లాడకూడడు. మాట్లాడితే ఏమవుతుందో తనకు తెలుసు. ఏదో ఒక రోజు తను ఒక రాజ ద్రోహిగా గుర్తింప బడుతాడు. తనకు తెలిసిన వారిలోనే ఎందరో చారులుండ వచ్చును. తను రాజుకు వ్యతిరేకముగా చెప్పినట్లు వారు భావించ వచ్చును.

                       అలా అని తను పిరికి వాడేమీ కాదు. కానీ, కొంత కాలము తను శాంతియుత వాతావరణమును కోరుకుంటున్నాడు. కొంత మార్పును కోరుకుంటున్నాడు.

                    నేరుగా వీరభద్రము మామయ్య ఇంటికి  వెళ్ళినాడు. మామయ్యంటే తనకు ఎంతో గౌరవము. అంతే కాదు, తనను అర్థము చేసుకొన గలిగేది అతడే. చేతిలో పాల రాతి విగ్రహము ఉన్నది. ఈ ప్రిస్థితులలో అయినా తనకు కాబోయే సహచరుడుగా మన్నించి, హేమ మాట్లాడుతుందని, పరిస్థితులకు తట్టుకోలేని తన మనసుకు ఊరట కలుగుతుందని భావించినాడు.

               నేరుగా లోపలికి వెళ్ళినాడు. మామ్మయ ఆచూకి లేదు, ఇంట్లో యున్నట్లు లేడు.

            "హేమా!" అని పిలిచినాడు.

           "బావా! ఎప్పుడు వచ్చావు?", చాలా సంతోషముగా పలకరించినది. హేమ ముఖములో సంతోషముతో బాటు ఒక విధమైన సిగ్గు కూడా కనిపించినది.

           "నాన్న ఊరికి వెళ్ళినాడు బావా!  రాత్రికి వచ్చేస్తానని అన్నాడు"

"ఎలా ఉన్నావు, హేమా!"

             నాకేమి బావా! ఇంట్లో వంట, నాన్నకు సాయ పడడము, ఇంకేమి పని యుంటుంది? ఉద్యోగము ఎల ఉన్నది బావా! ఊళ్ళో అందరూ అంటున్నారు, మీ హోదాయే, హోదా అని."

             "అలాగా హేమా!", శ్రీ నాథుడు ఎక్కువ మాట్లాడ లేక పోతున్నాడు. తన దగ్గిరకు వచ్చే వారికి తన హోదాయే గుర్తుకు వస్తుంది, కానీ, ఆ హోదా వెనుక ఉన్న భాధ్యతలు, క్లిష్టతలూ కనిపించవు.  ఇక హేమ తను ఇంకా ఔద్యోగములో ఉన్నట్లు కలవరిస్తున్నది. నిజమే, ప్రతి యొక్కరికి ఆశ సహజమే.....

           "ఏమిటి బావా! ఆలోచిస్తున్నావు? ఎన్నాళ్ళుంటావు? ఇల్లు నగరుకు దగ్గిరేనట కదా!"

         "హేమ! నా కోసం, లేదా మన కోసము ఒక మాట చెబుతాను. నీకు నేనంటే ఇష్టమా? లేదా, నా హోదా అంటే ఇష్టమా?"

         "అదేమిటి బావా! అలా అంటావు?నిన్నెవరు ఇష్ట పడరు?"

          తనకు జవాబు లేదు.

             " హేమా! నన్ను కాసేపు మాట్లాడనీ, నేను ప్రభుత్వోద్యోగి శ్రీ నాథుడిగా  నేను మాట్లాడుట లేదు. విశ్వ కర్మ కొడుకులా, లేదా నీ బావ గా మాట్లాడుతున్నాను."

            "నేనిప్పుడు ప్రభుత్వోద్యోగిని కాను. నీకు నిరాశ కల్పించినాను కదా!  రాజ ధానిలో ఇంతకు ముందున్న పరిస్థితులు లేవు. రాజులు మారితే రాజ్యాలే మారి పోతాయి. కానీ, నాలాంటి వారు కొద్ది మంది యుంటారు, ఎప్పటికి మార లేని మనుష్యులు. మారిన పరిస్థితులకు ఇమడ లేక, భాధ్యతలను సరిగా నిర్వహించ గలనన్న నమ్మకము లేక దూరముగా పారి పోయి వచ్చినాను.నీ జీవితము సుఖ ప్రదము చేస్తాననే నమ్మకము ఉండేది, ఇన్నాళ్ళు. కానీ, నా జీవితమే ఎగతాళిగా మారినట్లుంది.  నీవు గానీ, మామయ్య గానీ, నన్నర్థము చేసుకొని ధైర్యము చెబుతారని ఆశగా వచ్చినాను."

         "ఎందుకిలా చేశావు బావా! కాస్త సర్దుకోలేక పోయినావా?" అనాలనుకుంది.. కానీ, నోట మాట రాలేదు. తను కోరుకున్న హోదా పరపతి దూరమయినవి. అక్కడ అలాగే కూర్చుండి పోయినది.

             "హేమ కూడా తనను అర్థము చేసుకోలేదు." అనుకున్నాడు, శ్రీ నాథుడు. చేతి సంచిలో హేమ బొమ్మ యున్నది. ఎంతో సంతోషముగా చెక్కినాడు. ఎంతో మెప్పును ఆశించినాడు. తన హోదాను తప్ప తనను కోరని వారి కోసము చేసుకొని కష్ట పడినాడు. లోకమంటే ఇంతేనేమో?  ఆ సంచిని అక్కడె వదిలి వేసినాడు.

              "వస్తాను హేమా!", అంటూ వెనుకకు వచ్చినాడు.

           బావ వెళ్ళి పోతున్నాడు.తననుంచి సాంత్వన వాక్యాల కోసము వస్తే తనేమీ మాట్లాడ లేక పోయింది.

              "బావా!", అని పిలువ పోయినది,కానీ, గొంతు పైకి రాలేదు.మోకాళ్ళ మీద తల పెట్టుకొని కూర్చుంది, హేమ. కళ్ళ నుండి నీరు కారి పోతుంది,బావ కోసము.

దేవులపల్లి

                    

                                                           గోపీచంద్‌

                                                            

          కొమ్మ మీద కోయిలమ్మ

          కూతలోని కులుకులు

          నింగిలోని రాయంచల

          నడకలోని తళుకులు

          చెట్ల మీద చిలకమ్మల

          చక్కని చిరు పలుకులు

        నీ గీతికలో నివశిస్తాయి

        నీ గొంతుకలో నిదురిస్తాయి.

          కొలను లోని కలువ భామ

          జలం మీద అలల భామ

          నేల మీద నెమలి భామ

          అంబరాన చంద మామ

          ఆడుకున్న ప్రతి మాటా

          పాడుకున్న ప్రతి పాటా

        నీ తలపు లోన మెదులుతున్న కవితా రావం

        నీగుండె లోన ఊరుతున్న కమ్మని భావం.

             కురుస్తున్న వెన్నెలలో చల్లదనాలు

           మెరుస్తున్న మెరుపులలో  తెల్లదనాలు

           విరుస్తున్న జాజులలో కొత్తదనాలు

           సాటి రావోయి ఎన్నడూ నీ కవితకు

           మేటి నీ వోయి ఎప్పుడూ ఈ జగతికి

         కాని ఒక్క మాటా దేవులపల్లి

         మరిచి పోకు మళ్ళీ మల్లీ

         కరుణ చిందు కవితలల్లి

         మమత జల్లు మాటలల్లి

నాది నాది నాదంటూ  -లోకమే తనదంటూ

         కామాన్నే నంచుకుంటూ- క్రోధాన్నే నంజుకుంటూ

         అజ్ఞానం భుజిస్తున్న _ ఆవేదన మ్రింగుతున్న

         సాంఘిక సమాజం లో -సమతను రూపొందించు

         మానవాళి మనసులలో -మమతను రేకెత్తించు.

       ఇదేనోయి నాదు మాట దేవులపల్లీ!

       మరిచి పోకు ఎన్నడూ మళ్ళీ మళ్ళీ.

        (కళా ప్రపూర్ణ శ్రీ దేవులపల్లి వెంకట కృష్ణ శాస్ర్తి గారు కేంద్ర సాహిత్య

        అకాడమి ఆవార్డు పొందిన సందర్భముగా  తెలుగు సాంస్కృతిక సమితి, ఐ. ఐ. టి., మద్రాసు,

        30-1-79 న ఏర్పాటు చేసిన అభివందన సభలో సమర్పించ బడినది.)

(గోపిచంద్‌ గారిని ఈ బ్లాగ్‌ మూలముగా అనుమతి తీసుకున్నట్లు భావించి దీనిని వాడుకుంటున్నాను)

శిల్పి 5

                                                                     (శిల్పి 4 నుండి )

         అందరికి అన్ని రోజులు ఒకే రకముగా ఉండవు.ఆ రాత్రి పండుకున్న రామ రాయ భూపతి మళ్ళీ

నిద్ర లేవ లేదు. ధర్మమూర్తిగా నిలిచిన రాజు ప్రజలందరిని పూర్తిగా వదలి వేసినాడు.

         రామ రాయ భూపతి చాలా చిన్న వయసు లోనే గద్దె ఎక్కినాడు. ఉదాత్తమయిన ఆశయాల మీద

నిలబడినాడు, ప్రజా సంక్షేమమే తన బ్రదుకనుకున్నాడు. రాత్రింబవళ్ళు అందుకొఱకై శ్రమించినాడు. ప్రజల మెప్పు మాత్రమే కాదు,ఉద్యోగులందరి మెప్పు చూఱ కొన్నాడు. కాని అతడి దురదృష్టమొక్కటే. తన కుమారుడిని చక్కని దారిలో పెట్ట లేక పోయినాడు. కొడుకు నరసింహ భూపతి మిత్రుల సహవాసముతో వ్యసనములకు బానిస అయినా శిక్షింప లేక పోయినాడు. అందుకే యేమో రాజ భక్తి కంటే రాజ్య భక్తి ఉండాలని చెప్పే వాడు.

            రాజు మరణించి పది రోజులయినది. నరసింహ భూపతి తనకు తనే రాజుగా ప్రకటించికున్నాడు. వ్యవస్థను పరిశీలించే వ్యవధి కానీ, ఓపిక కానీ అతడికి లేవు. అతడి కుండేదల్లా మద్యము, మగువల మీద వ్యామోహము మాత్రమే.  ఇక రోజులు తమకంత బాగుండవని నిజయితీ గల ఉద్యోగులందరూ గ్రహించినారు.

           శ్రీ నాథుడు విద్యా సంస్థలు, వాటి ఆర్థిక వ్యవస్థను నిర్వహించే వాడు. మరణించిన రాజుగారి దృష్టిలో ఇది ప్రధానమైన శాఖలలో నొకటి. ఆర్థిక వనరులలో ఇందుకు ఎక్కువ కేటాయింపు ఉంటుంది. ధన దుర్వినియోగము చేసే అవకాశము కూడా ఇందులోనే ఎక్కువ. అందుకే నరసింహ భూపతి యొక్క మిత్ర వర్గము దృష్టి ముందు దీని మీద పడింది.

           ఆ నాడు రవికాంతుడు రాజు శ్రీ నాథుడి దగ్గిరకు వచ్చినాడు, రాజుగారి కొఱకు కొంత పైకము వెంటనే కావాలని చెప్పినాడు. అతడు రాజు యొక్క అంతరంగిక స్నేహితుడు.  కాని రాజముద్రతో ఆదేశము లేకుండా పైకాన్ని ఎలా ఈయ గలడు?

           ఆ మాటే పలికినాడు. రవికాంతుడు రుస రుస లాడినాడు,  రాజును ధిక్కరిస్తున్నావన్నాడు. ఫలితాలు చాలా తీవ్రముగా ఉంటాయని యున్నాడు.

           శ్రీనాథుడేమీ మాట్లాడ లేదు. మరో ఘడియలో నేరుగా రాజ ముద్రికతో లేఖ వచ్చినది, పైకమీయబడినది.

           పరిస్థితులు చాలా తీవ్రముగా ఉన్నాయని శ్రీ నాథుడు తెలుసుక్న్నాడు. తన లాంటి వారికక్కడ  ఇక స్థానము లేదని అనిపించినది. గతించిన రాజుగారిని ఒక సారి తలచుకున్నాడు. తన అసహాయతను తలచుకున్నాడు. మరునాడుదయము రాజుగారిని కలియాలని అనుకున్నాడు.

         అరునాడు ప్రాతః కృత్యాలు కాస్త ముందుగా పూర్తి చేసుకొని, తన కార్యాలయము  వెళ్ళుటకు ముందే నగరుకు వెళ్ళినాడు.

              రాజుగారినుండి ప్రవేశపు అనుమతి లభించి, లోపలికి వెళ్ళీనాడు. ఆ సమయములో తన మిత్రులతో జూదమాడుతున్న రాజుగారిని చూడగానే శ్రీనాథుడికి గుండెలో ముల్లు గుచ్చుకున్నాట్లయినది. తన నెవరూ గమనించ లేదు. ఘడియ కాలము అలానే నిలబడి, ఇక వెనుకకు వెళ్ళి పోదామనుకున్నాడు. రాజుగారు ఏమనుకుంటారో అని సంశయము.మళ్ళి వెనుకకు తిరిగినాడు.

          "శ్రీ నాథా! ఇలా వచ్చి కుర్చో.", రాజుగారి ఆదేశము.

        వెంటనే, "మరో అయిదు వేల వరహాలు పంపించు, లేఖ తరువాత పంపిస్తాను.", మరొక ఆదేశము.

         "మహా రాజా! అది గ్రామాలలో యున్న గురుకులాలకు  పంపించ వలసిన సొమ్ము. ఇది కీర్తి శేషులయిన  మహా రాజు గారి ఆదేశము."

              "ఆయనెటూ లేరుగా, ముందు పని చూడు. ఏవరేమన్నా అంటే నాతో చెప్పు."

             "మహా రాజా! ఇందులో ఎవరు, ఎందుకు, ఏమని, అనుకుంటున్నారు, అన్న ప్రశ్నే లేదు."

            "అంటే మమ్ములనే ధిక్కరిస్తున్నావా?", మీసాల మీదికి చేయి పోయినది.

            "ఇందులో ధిక్కరించడమంటూ ఏమియు లేదు మహా రాజా! స్వర్గీయ మహా రాజుగరికి గురుకులాల నిర్వహణ మీద ఆసక్తి ఎక్కువ. దేశము యొక్క ప్రగతి అంతా ప్రజల యొక్క  విద్యా, వినయ వివేకతల మీదే ఆధార పడుతుందనే వాడు."

          "ఈనాడు నిర్ణయాధికారము మాది. ఉచితానుచితాలను నిర్ణయించే వాళ్ళము మేము. మా తండ్రిగారికి చాలా సన్నిహితులుగా మిమ్ములను గుర్తించినాము. కానీ, మీరు ఈనాడు రాజునే ధిక్కరిస్తున్నారు."

          "క్షమించాలి, మహారాజా! యధర్థాన్ని విన్నవించుకొన్నామే కానీ, నిర్ణయాధికారము మాకేనాడు లేదు....నాదొక చిన్న మనవి, అనుగ్రహిస్తారనుక్న్టాను."

         "తప్పకుండా."

         రాజుగారు తనకు విశేషాధికారాలను ఇస్తూ ఇచ్చిన అంగుళీయకాన్ని వేలినుండి బయటకు తీసినాడు. కన్నులలో నీరు కమ్మినది. ఏ నిర్ణయాన్ని తను తీసుకొన వలసి వస్తుందని ఊహించ లేదో,  అదే తీసుకున్నాడు.నిర్ణయాధికారము రాజుదే కావచ్చును.  కానీ,ఫలితాలను అనుభవించ వలసినప్రజలకు కూడా ప్రశ్నించే అధికారమున్నది. రాజు ధర్మ కర్త మాత్రమే నని శాస్త్రాలు పలికినాయి. వీరిద్దరికి సారధే ప్రభుయోద్యోగి. తనకు ఆ అవకాశము ఉండె అవకాశము లేదు. రాజు వ్యసనాలకు బానిస. నామ మాత్రమైన పదవిలో తను ఉండ లేడు.

        "ఒక సారి లెక్కలు చూచుకొని పదవీ భాధ్యతలనుండి నన్ను విడుదల  చేయగలరా?"

          "తప్పకుండా",, రాజుగారన్నారు, "అయినా శ్రీ నాథా! ఒక్క ప్రశ్న వేస్తాను. పరిపాలన సక్రమముగా జరగాలంటే, నగరములో అన్నీ వసతులూ ఉండాలి. మా నాన్న గారు వీటి మీద ఎందుకు  శ్రధ్ధ వహించ లేదో? మీరంతా ఆ తరము లోని వారు. అందుకు ఆసక్తి లేనప్పుడు మీరు ఏనాడయినా మీ దారిన మీరు వెళ్ళ వచ్చును.  రేపుదయాన మీ పదవీ భాధ్యతలను రవి కాంతునకు అప్పగించు."

                           కన్నులలో నీరు తిరిగినది. తను ఎంతో శ్రధ్దగా చూస్తున్న పనులన్నీ రేపొక వ్యసన్‌ లోలుడి చేతుల్లో నడుస్తాయి. ఫలితము అందరికీ తెలిసినదే. భాధ్యతలను మఱచిన రాజుకు ప్రజలే బుధ్ధి చెప్పాలి. శ్రీ నాథుడు వేదనతో వెనుకకు తిరిగినాడు.

                రాజ ధానితో ఋణము తీరి పోయినది. ఆ రోజంతా వేదనతో గడిపినాడు. సాయంత్రము తన మిత్రులందరూ వచ్చినారు. విషయము తెలుసుకొని చాలా బాధ పడినారు. తనను పదవి నుండి తొలగించాలని కుట్ర జరుగుతున్నాదని, తన నిజాయితీని భరించ లేని వారే ఇందుకు కారణమని, తనే ముందుగా బయటికి రావడము వలన మంచి జరిగినదని అన్నారు. రాత్రి పడుకున్నపుడు ఒకతే ఆలోచనలు. ఎదురుగా బల్ల మీద పాల రాతి విగ్రహమున్నది. తన ప్రాణాన్ని పంచి జీవ కళ తెచ్చేనా అనిపించే ఆ మూర్తి హేమది.

              తను రాచనగరులో అత్యున్నత స్థాయిలో యున్నాడని  అందరికీ ఎంతో సంతోషము, ఆ సమయములోనే తన వివాహ నిర్ణయము, తను కన్న కలలు,.....అన్నీ ఏమయినాయి?

             చీ! ఏమిటి? తను ఇంత చపలుడయినాడు. రాచ కొలువు కత్తి మీద సాము అని తనకు తెలియదా? తను కలలు కన్నదేమిటి?  తను చేరిన ఉద్యోగమేమిటి?  మళ్ళీ, తను ఇంటికి వెళుతున్నానని బాధ ఎందుకు?

         నిజమే, తనకు ఫరవాలేదు. కానీ తనతో బంగారు కలలను పండించుకోవాలని అనుకున్న హేమకు ఎంత నిరాశ? ఇదేనేమో జీవితమంటే?

    (ఇంకా ఉన్నది)

           

శిల్పి 4

(శిల్పి ౩ నుండి )

తను కోరినది కాక  పోయినా      
తృప్తిని కల్గించినది.
తనకానందము కలిగే రీతిలొ
ఫలితము దక్కినది.
కలలు కన్న జీవితము
దరికి తను చేరెను నేడు
ప్రజకు తను చేసినది
తృప్తిని చేకూర్చినది.
        శ్రీ రామ రాయ భూపతి రాజు గారి పేరు. వయస్సు ఏబది సంవత్సరాల పైనే యుంటుంది, గంభీరముగా యుంటాడు, కానీ, ఉదాత్త స్వభావి.
       వచ్చిన యువకులనందరిని స్వయముగా ప్రశ్నించినాడు. కొంత మందిని తన అధీనములో యున్న విధులలోనే తీసుకున్నాడు.  వారందరిలో శ్రీ నాథుడు అగ్ర స్థానములోనే యున్నాడు. అతడికి ఆర్థిక మరియు విద్యా వ్యవహారాల భాధ్యత అప్ప చెప్ప బడినది. తన క్రిందనే యుంటాడు కాబట్టి ప్రత్యేక శిక్షణ అవసరము లేదనుకున్నాడు.
     రాజ ధానిలోనే అందరికి నివాసాలు ఏర్పరుప బడినవి.కొత్తగా చేరిన ప్రతి వ్యక్తి తోనూ చేయ వలసిన కార్యక్రమాల గురించి చర్చించే వాడు. వారి జవాబులను బట్టి వారి వ్యక్తిత్వాలను అంచనా వేయడానికి ప్రయత్నించే వాడు. అపుడపుడు అందరిని కలిపి సలహాలను తీసుకొనే వాడు.
      ఆ సమయములోనే రామాచారిగారు రాజధానికి రావడము జరిగినది. అతడికి రాజు గారు స్వయముగా ఎదుర్కొని స్వాగతము చెప్పినాడు. రాజుగారతని నుండి శ్రీ నాథుడి వ్యక్తిత్వమును గూర్చి బాగుగా తెలుసుకున్నాడు. అప్పటినుండి శ్రీ నాథుడి తో తమ అంతరంగిక విషయాలను కూడా చర్చించే వాడు. ఎన్నో సందేహాలను తీర్చే వాడు.
        "ప్రభువు కంటే ప్రజల అవసరాలకు ఎక్కువ విలువను ఇచ్చి ఆ అవసరాలను ప్రభువుకు తెలియ చేసే వాడే నిజమయిన ప్రభుత్వోద్యోగి "అనే వాడు.
          "ప్రధాన నగరాలలో ఎటువంటి వారికి ఆకలి భధ యుండకూడదు. ఎందుకంటే రాజ్యము యొక్క గౌరవ మర్యాదలను, సంస్కృతిని బయటి ప్రపంచానికి తెలిసేది వారి ద్వారానే."
          "ఆకర్షణియమన శిల్ప కళ ప్రభుత్వ సత్రాలలో కూడా కనిపించాలి. అవి సంస్కృతిపై గౌరవ మర్యాదలను పెంచుతాయి. అంతే గాక కళాకారులకు, శిల్పులకు జీవనోపాధిని కూడా కలిగిస్తాయి."
      " ముందు తరాలలో ప్రజల యొక్క దేశము యొక్క గౌరవ మర్యాదలను ప్రజలు తెలుసుకోవాలి. ఆ తరాల పాలకుల విశిష్థతను వారు అర్థము చేసుకోవాలి. మన యొక్క ఘన ఫలితాలను ముందు తరాల వారు తెలుసుకున్న నాడే మన సంస్కృతి నిలుస్తుంది. మనోహరముగా హృద్యముగా ఈ పనిని నిర్వర్తించ గలిగిన వారు కళాకారులే. వక్రత లేని కళాకారుడెవరయినా రాజ్య పరి రక్షణకు తోడ్పడుతాడు."
       పదే పదే రాజు గారు ఈ అభిప్రాయాలను వెల్లడించే వాడు.
          శ్రీ నాథుడు వేర్వేరు ఉప శాఖలలో పని చేసినాడు, చాలా విషయాలను తెలుసుకున్నాడు. రాజుగారి ఆదేశము మీద రాత్రిళ్ళు మారు వేషములో నగరులో పర్యటించే వాడు. ప్రతి విషయాన్ని పూర్తిగా పరిశీలించి రాజు ముందుంచే వాడు.
      తనకు క్షణము తీరిక లేదు, అయితే ఏమి? తను నేర్చుకున్న దానికి సార్థకత లభిస్తున్నది. రాజుగారి మన్నన యున్నది, తన  నిర్ణయాలకు విలువున్నది. మనస్సులో తృప్తి యున్నది. అన్నిటికి మించి గురువు గారి అపారమైన ఆశిస్సులున్నవి.
          రాజ ధానిలో ఎన్నో సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు జరిగేవి.  నూతన భవన నిర్మాణాలు జరిగేవి.  వాటిని సావధానముగా చూచుటకు వ్యవధి యుండేది కాదు. అందుకే కళల మీదకు దృష్టి పోవుట లేదు.
        నిద్రా సమయానికి ఇల్లు చేరే వాడు. పోతన భాగవత తాళ పత్ర ప్రతి తన దగ్గిర ఒకటి యున్నది. అందులో ఒక రేకు చదివేసరికి నిద్ర వచ్చేది. అలాగే నిద్రించే వాడు.
       తండ్రి నుండి, వీరభద్రయ్య నుండి ఒకే సారి ఉత్తరము వచ్చింది. "హేమను వివాహము చేసుకొనుతకు అభ్యంతరము ఏమయినా యున్నదా?" అని. హేమ అంటె అందాల ప్రోవు, తన కలల రూపము. అందుకే మీ ఇష్టమే నా ఇష్టమని వ్రాసి పంపినాడు.
          ఇక మానసికముగా ఎలాటి చింతా లేదు.బ్రతుకు పూల బాటగా మారినది. తను కోరుకున్నది దొరకక పోయినా దొరికినది బంగారు బ్రతుకే. నిశ్చయ తాంబూలాలకు కూడా తనను రమ్మన్నారు.ఇంకా ఒక మాసము కాలమున్నది.
      ప్రముఖ రాజోద్యోగిగా హోదా యున్నది. అనుకున్నది చేతి కందుతున్నది. హేమకు మంచి బహుమతి ఇవ్వాలనుకున్నాడు. నగిషీలతో మెరిసే చీరల? బంగారు ఆభరణాలా? నల్లని కురులకు జడ గంటలా? వారము రోజులు ఆలోచించినాడు. ఇవేమీ కాదు, పాల రాయి మీద హేమ బొమ్మ చెక్కాలని. మేలయిన పాల రాయి మీద వారము రోజులు శ్రమించి శిల్పాన్ని చెక్కినాడు.  ఎంతో మురిపముగా చూచుకుంటూ దానిని జాగ్రత్త పరచినాడు.
     ఆ రాత్రి కల వచ్చినది. ఆ కలలో హేమ కనిపించినది. తను చెక్కిన శిల్పాన్ని హేమకు ఇచ్చినాడు. దానిని తీసుకొని, "జీవము లేని రాయికి జీవము నిచ్చినావు", అని పొగడినది. " నీకు తోడుగా, నీడగా , నీలో యుండే కళాకారుడికి ఊపిరిగా నిలుస్తానన్నది."
        హఠాత్తుగా ఏదో హడావుడి, నగరమంతా కాంతి హీనమయినది.

(ఇంకా ఉన్నది )

శిల్పి 3

      

(శిల్పి 2 తరువాత భాగము)

   తలచినది వేరు, ఎదురైనది వేరు

   ప్రకృతిలో భాగముగా పర్వశించి బ్రదుకాలని

   తలచినాడు కాని తనకు

   అందిన జీవితము వేరు

   ఎదలో నావేశము ఒక వైపు

   తనవారిలొ ఆశలు ఒక వైపు

   భాధ్యతలు బంధించగ

   మారేను బ్రదుకు గతి.

              శ్రీ నాథుడు ఇప్పుడు ఒక సాధారణ విద్యార్థి కాదు. మాట నిలబెట్టుకోవాలన్న తపన ప్రతి క్షణము మదిలో మెదులుతుంటే చాలా శ్రద్ధగా చదువుతున్నాడు. తర్కమును, అర్థ శాస్త్రమును లౌకిక అవసరాలకొరకు,  దర్శన ఆగమాలను పారమార్థికత కొరకు అభ్యశిస్తున్నాడు. కొద్దికాలము లోనే  సహ విద్యార్థులందరిని దాటినాడు.

           మాట నిలబెట్టుకున్న శ్రీనాథుడంటే ఆచార్యుల వారి కెంత గౌరవమో, తన బిడ్డను దారిలోనికి తెచ్చాడని

విశ్వ కర్మ కు ఆచార్యుల వారంటే అంత గౌరవము.

            విద్యా దీక్ష చాలా వరకు ముగిసినది. శ్రీ నాథుడు ఇపుడు ఇరువది ఐదు ఏండ్ల యువకుడు. ఉదయమంతా శాస్త్రాధ్యనము, మధ్యాహ్నకాలములో ఏదొ యొక చర్చ,  సయంకాలమయేసరికి, ఏ కొండో గుట్టొ ఎక్కి ప్రకృతి పరిశీలన, ఇదే శ్రీ నాథుడికి నిత్య కృత్యమయినది.

         ఇన్ని సొగసులను చూస్తుంటే, భగవంతుడీ ప్రకృతిలో తప్ప మరెక్కడో యుండడనిపిస్తుంది. కడుపు నింపుకుని కలకలా రవములతో అందాల రత్న మాల వలె ఆకాశ వీధులలో పయనించే పక్షులను

చూస్తుంటే, "ఈ ప్రకృతి ఇన్ని సొబగులను ఇన్నాళ్ళూ ఎక్కడ దాచుకుందో?" అనిపిస్తుంది.

        అప్పుడు పదాలు పాటలుగా దొర్లుతుంటాయి, దృశ్యాలు చిత్రాలుగా మారుతుంటాయి. ఈ అందాలను అనుభవించుట చేత కాని వారు, ఆ భగవంతుడికి రూపాన్ని ఎందుకివ్వాలని ఎందుకు ప్రయత్నిస్తున్నారా? అనిపిస్తుంది. ఈ ఆలోచనలకు తన మీద తనకే నవ్వు వస్తుంది. బహు ముఖ ప్రజ్ఞావంతులయిన వారి

మీద తన లాంటి అల్పజ్ఞుడీ విధముగా అనుకోవచ్చా? యని అనిపిస్తుంది.

        ఇప్పుడు తండ్రికి తన మీద నమ్మకమేర్పడింది, ఇంతకు ముందు వలె తనను చులకనగా చూడటము లేదు. గురువు గారి నుండి తనపై ఎటువంటి ఆరోపణలు లేవు.

              ఆ రోజు సాయంత్రము చీకటి బడగానే ఇంటికి వచ్చినాడు. వాకిట్లో ఊయల బల్ల మీద కూర్చొని,

ఎవరో అతిథితో గట్టిగా మాట్లడుతున్నాడు. మధ్యలో ఎన్నొ చతురోక్తులు, నవ్వులు వినిపిస్తున్నాయి. తను

వాళ్ళను దాటుకొని లోపలికివెళ్ళ పోయినాడు.

         "శ్రీ నాథా! ఇటు రావోయి" , నాన్నగారి పిలుపు వినిపించి అటు తిరిగినాడు.

       "రామా! వీడే మా వంశోధ్ధారకుడు", శ్రీ నాథుడిని పరిచయము చేసినాడు.

       "శ్రీ నాథా! ఈయన రామ రాజు గారని నాకు చిన్నపుడు సహాధ్యాయి. నేనేమో రాళ్ళా వెంట తిరిగితే

తను రాజుల వెంట తిరిగినాడు. రాజుగారు అర్హత గల యువకులను తనకు సలహా దారులుగా తీసుకోవాలని

అనుకుంటున్నాడు. అందుకొరకు వేరు వేరు గురుకులాలకు సమాచారము పంపిస్తున్నాడు. అందులో భాగముగా

ఆచార్యులను కలియుటకు ఇచటికి వచ్చి పూర్వ పరిచయము వలన ముందు నాదగ్గిరకు వచ్చినాడు."

          గౌరవముతొ శ్రీనాథుడు నమస్కరించినాడు.

          "త్రయోదశి నాడు వచ్చిన యువకులను రాజుగారు స్వయముగా పరీక్షిస్తారుట. అక్కడికి బయలు

దేరుటకు సిధ్ధముగా యుండుము", విశ్వ కర్మగారు ఆనతిచ్చినారు.

          "ఒక సారి గురు దేవులతో కూడా ముచ్చటించాలి నాన్నా!"

          "ఆయనేమంటాడోయ్‌. తన ప్రియ శిష్యుడు రాజాస్థానములో నుండడమంటే ఆయనకే గొప్ప గదా!"

         శ్రీ నాథుడేమీ మాట్లాడ లేదు.

         "మరేమీ ఆలోచనలు పెట్టుకోవద్దు. ఎల్లుండే ప్రయాణము. ఆ!"

         "శ్రీ నాథుడు అలాగే నిలబడినాడు.

         "ఇంక వెళ్ళి ప్రయాణము కు కావలసినవి ఏమన్నా యుంటే చూచుకో".

         శ్రీ నాథుడు లోపలికి వెళ్ళీ తల్లితో విషయము చెప్పినాడు.

         "శ్రి నాథా! ఒక్కడివే రాజధానికి వెళ్ళ గలవట్రా?", తల్లి అడిగింది.        .

           "అదేమిటమ్మా? అలాగంటావు? ఎందుకు వెళ్ళ లేను? నా భాధ ఒకటెనమ్మా! అక్కడ ఉద్యోగమే వస్తే, ఊరిని, మిమ్ములను వదిలి దూరముగా వెళ్ళాలనేదే నా భాధ."

            " నా ఉద్దేశ్యము అదేరా. కాని నాన్న మాట కాదనకు."

            "నేను ఎప్పుడు కాదన్నాను", అన్నాడు. ఒక క్షణము ఆగి, "ఒక సారి మామయ్య ఇంటికి వెళ్ళి

వస్తాను, అమ్మా!", అన్నాడు.

            "అలాగే బాబూ! హేమను ఒక సారి రమ్మన్నానని చెప్పు"

                       ----------------------------------

          శ్రీ నాథుడు వెళ్ళేసరికి ఎప్పుడో ఎక్కడో ప్రకృతి తాకిడులకు లోనయిన రాతికి ఒక అందమయిన

రూపాన్ని ఇచ్చే ప్రయత్నములో నున్నాడు, వీరభద్రయ్య. శ్రీ నాథుడిని చూడగనే ఉలిని పక్కన పెట్టి,

లోపలికి ఆహ్వానించినాడు.

       "రెండు రోజుల్లో నేను రాజధానికి వెళ్ళాలి, మామయ్యా!", శ్రీ నాథ్డన్నాడు.

       "హథాత్తుగా ఈ ప్రయాణమేమిటి? ఏమయినా కొలువులో చేరుతున్నావా?"

       "రాజుగారికి అంతరంగిక సలహాదార్లు కావాలని, అర్హత గలిగిన యువకులను పరీక్షకు పంపించాలని

అన్ని గురు కులాలకు సమాచారము వెళ్ళ్తున్నదట. అక్కడికి నన్ను కూడా వెళ్ళమంటున్నారు."

        "చాల మంచి వార్త చెప్పావయ్య, రాజు గారి కొలువులో నయితే బ్రతుకు సుఖముగ గడచి పోతుంది.

హేమా! బావకు ప్రసాదము తెచ్చి పెట్టమ్మా!"

       "అదేమిటి మామయ్యా! మీరు కూడా అలాగంటారు? రాజు కొలువులో ఇక్కడ లేని సుఖము ఎక్కడ

వస్తుంది? అనుదినము బ్రతుకు కత్తి మీద సామే కదా?"

        "అదేమిటి శ్రీ నాథా! అలాగంటావు? ఇక్కడ మాత్రము సుఖమేమున్నది? పని యున్న నాడు డబ్బు,

మిగిలిన రోజులు ఖాళీయే కదా!"

       "మీరు నాకు చాలా నేర్పించినారు. మట్టిలే పొరలే రాళ్ళకు అందమైన రూపాలెలా ఇవ్వాలో నేర్పించినారు.

అస్పష్టమైనదృశ్యాలను అందమైన చిత్రాలుగా ఎలా మలచాలో చెప్పినారు. అదే నోటితో చెప్పండి మామయ్యా! సుఖమంటే ఏమిటో? అందాలు చిమే ప్రకృతిలో మన భావాలకు రూపాలు కల్పించడములో యుండే సుఖము

అనుక్షణము మరొకరి ఆజ్ఞకై ఎదురు చూడడములో, సరిగా చేసినామా లేదా యని అనుకోవడములో  వస్తుందంటారా?"

        "ఊహలు చాలా అందమైన దృశ్యాలే, కానీ ఆకలి వేళల్లో కూడా అవి మనలో ఉంటాయంటావా? బావా!",

నవ్వుతూ పలకరించింది హేమ.    .  

   "ఓ హేమా! చాలా చక్కగా మాట్లాడేస్తున్నావే? మనకలాంటి పరిస్థితి వచ్చేస్తుందని భయమా? నీ లాంటి

గడుసు పిల్లను ఆకలికి మాడుస్తానని భయమా?"

      "మా ట  తప్పించేస్తున్నారు బావా! నిజాయితీగా ఆలోచించండి. మామయ్య లాంటి అయన ఎందుకా విద్యను వదిలివేసి నారు? నీకు శిల్ప కళలో చిన్న విషయాలు  కూడా చెప్ప లెదనే వాడివి. ఏ వ్యక్తి నయితే తను అనుక్షణము అసహ్యించుకుంటాడో అతడి శిలా విగ్రహాన్నే చెక్క వలసి వస్తే, మనస్సును  చంపుకో లేక, ఆ బొమ్మను చెక్కిన చేతులకు సజీవ శిల్పాలను చెక్కే అర్హత  లేదనుకున్నాడు. సుత్తిని, ఉలిని తిరిగి చేతిలోనికి తీసుకోలేక పోయినాడు. ఇది తెలిసిన విషయమే కదా!"

       "అబ్బో హేమా! నీకు ఎవన్నీ ఎవరు చెప్పినారు? అయినా అనుభవాలు అందరికి ఒకే రకముగా యుండవు

కదా! నిజానికి అలా యుంటే, ఈ నాడు కొన్ని కళా రూపాలను మనము చూచే వాళ్ళము కాదు."

       "నిజమే బావా! ఇదిగో ప్రసాదము. ఎలా యుందో చెప్పు."

       "నీ చేతితో ఏమిచ్చినా అద్భుతముగా యుండదేమిటి?" చేతిలోనికి తీసుకున్నాడు.

         "అబ్బ రాయి", అంటూ గట్టిగా నోరు పట్టుకున్నాడు.

        "అయ్యో! ఒక్కొక్క సారి అంతే బావా! ఊహా లోకానికి యథార్థానికి ఇలానే తేడా యుంటుంది.", అంటూ లోపలికి వెళ్ళింది.

        శ్రీ నాథుడు కూడా లేచినాడు.

       "ఇక వస్తాను మామయ్యా! "

       "అదేమిటయ్యా అప్పుడే బయలు దేరినావు? అయినా హేమ కేమీ తెలియవు. దాని మాటలను

పట్టించుకోవద్దు."

       "అదేమీ లేదు మామయ్యా! వచ్చి చాల సేపయినది. మళ్ళీ కలుస్తాను. మరిచి పోయినాను, అమ్మ హేమను ఒక సారి కనిపించమన్నది."

       మనస్సు చాలా చికాకుగానున్నది.ఎవ్వరూ తనను అర్థము చేసుకోవటము లేదు. తన వాదములో బలము లేదా? బహుశా వారు చెప్పేదే నిజమేమో?  అలాగైతే రాచ కొల్వుల గురించి తను విన్నదేమిటి? లక్షల

అనుభవాలను పొంద వచ్చును. లక్షలు ఆర్జించ వచ్చును. కానీ ప్రతి అడుగు హెచ్చరికతో వేయాలి. అక్కడ

కోప తాపాలు పనికి రావు.

       అందమైన సౌధాలలో తిరుగ వచ్చును,కానీ కొండల మీద తిరుగ లేడు. ఉద్యాన వనాలలో తిరుగ

వచ్చును, కానీ, అడవి మల్లెలనాస్వాదించ లేడు. అది బంగారు పంజరములో బ్రతుకు. తను కోరుకొనే

స్వతంత్ర ప్రవృత్తితో దానికి పోలిక ఎక్కడ?

         వడిగా అడుగులు గురుకులము వైపు వేసినాడు. ఆచార్యుల వారపుడే  సంధ్యా వందనము పూర్తి చేసి

గ్రంథ పథనముకు కూర్చున్నాడు.

        తనను చూచి "రావయ్యా! శ్రీ నాథా!" అంటూ ఆసనమును చూపించినాడు.

        "అంతా కులాసాయేనా?" అని పాల్కరించినాడు. అందులో "అకాలములో వచ్చావేమయ్యా?" అన్న ప్రశ్న

యున్నది.

      "విశేషమేమయినా యుందా?" అన్న ఆతృత కూడా యుంది.

      గౌరవ అభివందనలు అయినవి.  మనస్సు కాస్త సావధాన పడింది.

      తనలో జరిగే మానసిక సంఘర్షణను నివేదించినాడు. పరిష్కారము చూపించమన్నాడు.

ఆచార్యులు గారు ఒక నిముషము ఆలోచించి ఇలా యన్నాడు.

     "శ్రీ నాథా! ఆయన తండ్రిగా ఆలోచించినాడు. అందులో తప్పేముంది? గురువుగా అదే నేను చెప్ప వచ్చునేమో? కానీ, నాకా అధికారము లేదు. నీకిచ్చిన మాట ప్రకారము నేను శాసించ లేను. కానీ,  నిజాన్ని గమనించాలి. యథార్థ ప్రపంచానికి ఊహా ప్రపంచానికి చాలా తేడా యుంటుందయ్యా.",అని యన్నారు.

      "అంతేనంటారా? మీ మాట కోసము ఎంతో ఆశతో వచ్చాను",అన్నాడు శ్రీ నాథుడు.

      "జీవితమంటే కోరుకున్నవన్నీ దొరకవు. ఎదురుగా వచ్చిన వానిని చూడకుండానే వదలి వేయకూడదు.

నీవు శ్రధ్ధతో అన్నీ క్సుణ్ణముగా నేర్చుకున్న వాడవు. నా శిష్యులలో అగ్రగణ్యుడవు. సముచిత స్థానాన్ని సంపాదించుకోగలవు. కానీ, ఇది మొదటి  ప్రయత్నమే కదా! అంత కంగారెందుకు? ఉద్యోగము వచ్చిందనుకుందాము, అది నీకు నచ్చుతుందేమో? నచ్చనపుడు అది యొక అనుభవముగా మిగిలి పోతుంది. భవిష్యత్తులో నీ నిర్ణయాలకు తోడ్పడుతుంది. అందుకే, ఆలోచించుకో, నిర్ణయము నీదే. కానీ మనస్సులో సందేహము పెట్టుకొవద్దు."

        ఆ సందేశమును పూర్తిగా విన్నాడు శ్రీ నాథుడు. తన పరిస్థితిని ఆకళింపు చేసుకున్నాడు,

నిర్ణయము తీసుకున్నాడు.

(తరువాత శిల్పి 4 వ బాగాములో)